11. Konya Bilim Festivali

9+

yaş

Dört Sürgülü Kapı

Bir hareketi birden fazla parçaya aynı anda nasıl iletirsin? Bu atölyede sürgülü kapı mekanizmasını birebir ölçekli kendi modelini kuracaksın. Tek bir merkez noktasından gelen hareketin dişli ve sürgüleri aracılığıyla dört kanada nasıl dağıldığını izleyecek ve aynı anda hareket ettiğini keşfedeceksin ve Cezeri'nin bilim ve mühendislik alanındaki yenilikçi yaklaşımını eğlenceli bir uygulamayla tanıyacaksın.

8+

yaş

Manyetik Uçak

Katılımcılar, neodimyum mıknatıslar ve özel taşıyıcı düzenek kullanarak manyetik denge prensibiyle askıda duran uçak modelini oluştururlar. Düzenekte yukarı yönlü manyetik çekim kuvveti, aşağı yönlü ağırlık ve gerilme kuvveti dengelenerek uçağın havada asılı kalıyormuş gibi görünmesi sağlanır. Etkinlik sırasında manyetik kuvvet, kuvvet dengesi ve mıknatısların etkileşimi uygulamalı olarak incelenir. Böylece katılımcılar, görünmeyen kuvvetlerin cisimlerin hareketi ve dengesi üzerindeki etkisini eğlenceli bir deneyimle keşfeder.

10+

yaş

Elektriksel Direnç

Bu atölyede kendi devreni kurup direncin ne olduğunu ölçerek anlayacaksın. Aynı devrede telin uzunluğunu artırdığında lambanın nasıl söndüğünü,tel cinsinin değiştiğinde ise akımın nasıl azaldığını gözlemleyeceksin. Farklı malzemelerin aynı boyutta bile farklı direnç gösterdiğini karşılaştıracak, gerilim–akım–direnç ilişkisini ezberleyerek değil ölçerek kuracaksın. Elektrikli ısıtıcıların ve ampullerin neden ısındığını, evlerdeki sigortaların bizi neden koruduğunu bu ilişkiyle açıklayacağız. Devre kurmak, görünmeyeni görünür kılmaktır.

9+

yaş

Atalet Topacı

Dönen bir cisim neden ayakta kalır? Bu atölyede kendi topacını tasarlayacak ve dönme hareketinin sırlarını keşfedeceksin. Kütleyi merkeze mi yoksa kenara mı yaydığında daha uzun döndüğünü ölçümlerle bulacaksın. Topacın devrilmemesinin nedeninin gizemli bir 'dışa itme' kuvveti değil, dönen cismin dönme hareketini sürdürme eğilimi olduğunu göreceksin. Topaç yavaşladığında ekseninin çizdiği o yalpalama hareketini gözlemleyecek, aynı davranışın Dünya'nın ekseninde de görüldüğünü öğreneceksin. Bisiklet sürerken neden kolay devrilmediğini de burada anlayacaksın.

8+

yaş

Aynaların Tarihçesi

İnsan kendi yüzünü ilk kez nerede gördü? Bu atölyede aynanın tarihini tam da bu toprakların hikâyesiyle başlatacağız: Çatalhöyük'te bulunan parlatılmış obsidiyen aynalar, bilinen en eski örnekler arasında yer alıyor. Ardından cilalanmış bronz aynalara, oradan da cam yüzeyin arkasına ince metal katman kaplanmasıyla ortaya çıkan modern aynaya uzanacağız. Işığın düzgün yüzeyden nasıl yansıdığını, gelen ve yansıyan ışının açılarının neden eşit olduğunu deneylerle göstereceksin. İki aynayı farklı açılarla karşı karşıya getirip görüntü sayısının nasıl değiştiğini sayacaksın. Tarih ve fizik burada aynı yüzeyde buluşuyor.

7+

yaş

Basit Makineler

Ağır bir yükü nasıl kolayca kaldırırız? Bu atölyede kaldıraç, makara, eğik düzlem, vida, kama ve tekerlek-aks düzeneklerini tek tek deneyeceksin. Uyguladığın kuvvetin nasıl azaldığını ölçecek, ama aynı anda çok önemli bir şeyi de fark edeceksin: Kuvvet azalırken kat ettiğin yol artıyor. Yani basit makineler işten kazandırmaz, kuvvetten kazandırır; sürtünme yüzünden toplam iş hatta biraz artar. Bu ilkeyi kendi ölçümlerinle doğrulayacaksın.

9+

yaş

Pnömatik Sistemler

Hava iş yapabilir mi? Bu atölyede şırıngalar ve hortumlarla kendi pnömatik sistemini kuracak, bir noktaya uyguladığın kuvvetin uzaktaki bir kola nasıl aktarıldığını göreceksin. Silindir çaplarını değiştirdiğinde kuvvetin nasıl büyüdüğünü, buna karşılık hareket mesafesinin nasıl kısaldığını ölçeceksin. Ardından havayla suyu karşılaştıracaksın: Hava sıkışabildiği için sistem biraz yaylanır, sıvı ise neredeyse hiç sıkışmaz. Bu farkın bazı makinelerde neden pnömatik, bazılarında neden hidrolik seçildiğini belirlediğini keşfedeceksin. Kendi kurduğun kolu çalıştırdığında sanayinin en yaygın çözümlerinden birini üretmiş olacaksın.

8+

yaş

Ses Görüntüleyici

Katılımcılar, balon zarı, ayna ve lazerden oluşan ses görüntüleyici düzeneğini kurarak sesin oluşturduğu titreşimleri gözlemler. Rulonun içine konuşulduğunda ses dalgaları balonu titreştirir; balona bağlı aynanın küçük hareketleri ise lazer ışığının duvardaki noktasının hareket etmesini sağlar. Etkinlik sırasında sesin bir titreşim olduğu, titreşimlerin ışığın yönünü nasıl değiştirdiği ve ses dalgalarının enerjiyi nasıl taşıdığı uygulamalı olarak keşfedilir. Böylece katılımcılar, normalde görülemeyen ses titreşimlerini ışık yardımıyla görünür hâle getirerek akustik ve optik arasındaki ilişkiyi deneyimler.

10+

yaş

Elektroliz

Katılımcılar, iletkenliği artırılmış su üzerinde elektroliz düzeneğini kullanarak elektrik enerjisinin kimyasal enerjiye dönüşümünü uygulamalı olarak gözlemler. Elektrik akımının etkisiyle suyun hidrojen ve oksijen gazlarına ayrışmasını inceleyerek gaz oluşumunu ve elektroliz olayının temel prensiplerini keşfederler. Etkinlik boyunca elektrotlar, iletkenlik ve enerji dönüşümü kavramları deneysel uygulamalarla ele alınır. Böylece katılımcılar, elektrolizin günlük yaşamdan endüstriyel uygulamalara kadar uzanan kullanım alanlarını tanırken kimyasal süreçleri güvenli bir laboratuvar ortamında deneyimler.

9+

yaş

Sıvılar Elektririği İletir mi?

Bütün sıvılar elektriği iletir mi? Bu atölyede saf sudan tuzlu suya, şekerli sudan limon suyuna kadar farklı sıvıları aynı devreye bağlayıp lambanın parlaklığını karşılaştıracaksın. Sonuç çoğu kişiyi şaşırtıyor: Saf su neredeyse yalıtkandır. İletkenliği sağlayan şey suyun kendisi değil, içinde çözünmüş ve serbestçe hareket edebilen iyonlardır. Bu yüzden tuz çözeltisi iletirken şeker çözeltisi iletmez. Ölçümlerini tabloya dökecek, hangi maddenin suda iyonlarına ayrıldığını sonuçlardan çıkaracaksın. En sonunda da günlük hayattaki o meşhur uyarının bilimsel karşılığını öğrenmiş olacaksın.

6+

yaş

Simetri Dedektifleri

XI_Bilim_Fest_2026_Atolye_Tanitim_Icerikleri Katılımcılar tuval üzerine aktarılmış kelebek modelinin yalnızca bir yarısını referans alarak diğer yarısını tamamlar. Çizim sırasında doğada sıkça görülen iki taraflı (bilateral) simetriyi gözlemleyerek şekil, oran ve denge ilişkisini keşfederler. Etkinlik; dikkat, gözlem ve el becerilerini geliştirirken simetri kavramının sanat ve doğadaki önemini uygulamalı olarak deneyimlemelerini sağlar. Böylece katılımcılar, bilim ve sanatın ortak noktalarından biri olan simetriyi kendi tasarımlarında hayata geçirir. Katılımcılar tuval üzerine aktarılmış kelebek modelinin yalnızca bir yarısını referans alarak diğer yarısını tamamlar. Çizim sırasında doğada sıkça görülen iki taraflı (bilateral) simetriyi gözlemleyerek şekil, oran ve denge ilişkisini keşfederler. Etkinlik; dikkat, gözlem ve el becerilerini geliştirirken simetri kavramının sanat ve doğadaki önemini uygulamalı olarak deneyimlemelerini sağlar. Böylece katılımcılar, bilim ve sanatın ortak noktalarından biri olan simetriyi kendi tasarımlarında hayata geçirir. Ekran okuyucu desteğini etkinleştirin Banner gizlendi Ekran okuyucu desteğini etkinleştirmek için ⌘+Seçenek+Z, klavye kısayolları hakkında bilgi edinmek içinse ⌘eğik çizgi tuşlarına basın. Anonim Gagalı Memeli dokümana katıldı.

8+

yaş

Geometrik Kalemlik

Katılımcılar, ipli mekanizmaya sahip üçgen prizma şeklindeki kalemliği birleştirerek geometrik cisimlerin açınımını uygulamalı olarak incelerler. Kalemlik açıldığında üçgen prizmanın yüzeylerinin düzlemdeki açınımını, kapandığında ise üç boyutlu hâlini gözlemleyerek iki boyutlu ve üç boyutlu yapılar arasındaki ilişkiyi keşfederler. Etkinlik boyunca geometrik cisimler, yüzeyler ve açınım kavramları günlük yaşamdan bir ürün üzerinden somutlaştırılır. Böylece katılımcılar, matematiksel düşünme becerilerini geliştirirken geometrinin tasarım ve mühendislikteki kullanımını eğlenceli bir uygulamayla deneyimler.

8+

yaş

Optik Yanılsama

Katılımcılar, optik illüzyon düzeneklerini deneyimleyerek beynin görsel bilgileri nasıl yorumladığını keşfeder. Binlerce pipetten oluşan piksel düzeneği, hareket yanılsaması oluşturan küp modeli, Ames Odası ve optik illüzyon kitabındaki uygulamalar sayesinde perspektif, derinlik algısı, hareket yanılsaması ve görsel algı ilkelerini uygulamalı olarak incelerler. Etkinlik boyunca gözün gördüğü ile beynin yorumladığı bilgi arasındaki farkı deneyimleyerek optik biliminin temel prensiplerini öğrenirler. Böylece katılımcılar, bilim ve sanatın birleştiği eğlenceli bir keşif yolculuğunda görsel algının sınırlarını deneyimler.

10+

yaş

Mekanik Hesap Makinesi

Katılımcılar, lazer kesim ahşap parçaları birleştirerek mekanik bir hesap makinası modeli oluştururlar. Hareketli mekanizmayı kullanarak sayıların çarpılması işlemlerini uygulamalı olarak gerçekleştirirken mekanik sistemlerin çalışma prensibini keşfederler. Etkinlik; matematiksel düşünme, problem çözme ve mekanik tasarım becerilerini geliştirmeyi amaçlar. Böylece katılımcılar, mekanik düzeneklerin hesaplama süreçlerinde nasıl kullanılabildiğini eğlenceli ve etkileşimli bir uygulamayla deneyimler.

Konya 11. Bilim Festivali

Atölyeler

Matematik ve Astronomi

Brickzone

Doğa Bilimleri

SeraLab

Tasarım

Fikir Fabrikası

Fizik ve Mühendislik

Teknoloji